مپنا پیشتاز تکمیل چرخه ریلی در کشور

شرکت حمل و نقل چندوجهی چیست و چه ماموریتی دارد؟

در میانه دهه هشتاد، گروه مپنا با هدف توسعه زیرساخت‌ها و بومی‌سازی صنعت ریلی ایران و با سرمایه‌گذاری‌های کلان به حیطه حمل و نقل ریلی وارد شد و با ساخت کارخانه مهندسی و ساخت لکوموتیو مپنا، فعالیت خود را به منظور استقلال در طراحی، مهندسی و تولید لکوموتیوهای باری، مسافری و مانوری شروع کرد.

با تغییر نگرش در فضای کسب و کار و زنجیره تامین خدمات ریلی، مپنا در سال 1398 تنظیم بازار بخش ریلی و ایجاد یک چرخه کسب و کار کامل با رعایت تعادل بین عرضه و تقاضا و سود آوری به خدمات لجستیک را هدف‌گذاری کرد. تغییر نگرش از رویکرد B2B به B2C باعث شد مقدمات ایجاد اپراتورهای حمل بار ترکیبی تحت عنوان «شرکت حمل و نقل چندوجهی» با اولویت حمل ریلی در سال 1399 شکل گیرد. سهم بالای هزینه های لجستیک در قیمت تمام‌شده، ارائه خدمات سیاست هوشمند سازی حمل و نقل نیز در کنار فعالیت این شرکت را تقویت نمود.

خدمات کسب و کار ترانزیت، توسعه و انجام امور حمل‌و نقل کالای بین‌المللی و داخلی بار، توسعه و انجام امور حمل‌ونقل توشه، خرده‌بار، بارهای ترافیکی و حمل خودرو، ارائه خدمات تجارت الکترونیکی حمل‌ونقل بار (خدمات دیجیتال اکوسیستم بارنامه سراسری)، فعالیت‌های فورواردری داخلی و بین‌المللی، کریری، یا توأمان با به‌کارگیری شیوه‌های حمل‌ونقل ترکیبی (ریلی، جاده‌ای، هوایی و دریایی)، کانتینری و چندوجهی،ارائه خدمات تشریفات گمرکی و ترخیص کالا، بازاریابی بار، خدمات بسته‌بندی، انبارداری و خدمات بانکی، اپراتوری تخلیه و بارگیری، کارگزاری شرکت‌های کریری و فورواردری و حق‌العمل‌کاری، انجام امور بازرسی فنی و صدور مجوزهای کنترل کیفیت در امور خدمات حمل‌ونقل، تأمین قطعات و خدمات نگه‌داری و تعمیرات، سرمایه‌گذاری و فعالیت در توسعه زیرساخت‌ها و امور بهره‌برداری و خدمات وابسته حمل‌ونقل ریلی، ارائه خدمات مشاوره‌ای در زمینه‌های فوق و تحقیق و توسعه ناوگان باری ریلی، طراحی، ساخت، نصب و خرید و فروش قطعات و ماشین‌آلات صنعتی از جمله اهداف و برنامه هایی است که متناسب با رشد آن عملیاتی گردیده یا خواهند شد.

با نگاهی به فهرست خدمات این شرکت می‌توان دریافت گروه مپنا ضمن ایجاد شرکت حمل و نقل چندوجهی در حوزه حمل و نقل ریلی، قصد دارد در نقش یک اپراتور و بازوی ICT در بخش حمل‌ونقل عمل کند و متولی اولیه طرح‌های حمل و نقل باشد.

ماموریت شرکت حمل و نقل چندوجهی چیست؟

حمل‌ونقل ریلی شیوه جابه‌جایی مقرون‌به‌صرفه‌ای است که ایده اصلی آن با مدیریت انواع روش‌های حمل در جابه‌جایی کالا بوجود آمده است.

این روش در نهایت قرار است با مدیریت و استقرار نظام لجستیک و حمل چندوجهی در قالب شرکتی جدید که می‌تواند مانند یک راه‌آهن مستقل عمل کند، به ثمر برسد.

با توجه به چنین رویکردی بود که شرکت حمل و نقل چندوجهی ایجاد شد و اهداف زیر را برای خود مشخص کرد

  1. خدمات لجستیک و تکمیل سیکل حمل و نقل داخلی.
  2. توسعه به سمت ایجاد چرخه حمل و نقل بین الملل.
  3. خدمات الکترونیک و توسعه لجستیک بار.

در حوزه حمل و نقل داخلی با مشارکت صاحبان کالا در سهام شرکت (با اولویت معادن و فولاد) و افزایش سرمایه در کوتاه‌مدت، MMT یا شرکت حمل و نقل چندوجهی خدمات مپنا به مشتریان را عملا از حالت B2B به حالت B2C تبدیل کرده است. چشم‌انداز شرکت آن است که در آینده با در نظر داشتن رویکرد فوق به سمت زنجیره نهایی یعنی مصرف‌کنندگان کالا سوق پیدا کند.

دستاوردها و چشم انداز

بر این اساس شرکت حمل و نقل چندوجهی گروه مپنا افزایش سهم بازار ریلی از 11.8 درصد به 30 درصد در افق 1404، توسعه سهم ریل در بنادر ریل پایه (افزایش سهم از 10 درصد به 30 درصد)، ایجاد بنادر خشک (مؤثر در توسعه حمل ترکیبی و کانتینری به‌خصوص از بنادر) را در دستور کار قرار داده و با توجه به سهم 11 درصدی بازار حمل‌ونقل ریلی در کل حمل‌ و نقل زمینی و وجود بازار بالقوه بار در محمولات معدنی (157 میلیون تن در مطالعات تولید فولاد کشور) برای صادرات کالاهای اساسی (حداقل 12 میلیون تن ورودی فقط از بندر امام) هدف‌گذاری کرده است.

همچنین در یک برنامه میان‌مدت برای حمل حداقل معادل 12.5 میلیارد تن – کیلومتر (36 درصد سهم بازار فعلی) معادل 10 میلیون (20 درصد سهم بازار فعلی) تن بار با ناوگان حمل و نقل و تأمین 3500 واگن باری لبه‌بلند، 1400 دستگاه واگن فله‌بر و 350 دستگاه واگن مسقف سرمایه‌گذاری‌های لازم انجام شده است.

در حوزه حمل و نقل بین الملل شرکت حمل و نقل چندوجهی ضمن بازاریابی و توسعه فعالیت در فورواردری بین‌المللی درصدد انتقال و توسعه امکانات خود در حمل و نقل منطقه با ایجاد شرکت‌های مشترک یا شعب فعال در مناطق بین‌المللی اروپا و کشورهای مشترک‌المنافع (CIS) است.

افزایش سهم حمل و نقل ریلی با ایجاد «شرکت حمل و نقل چندوجهی»

در حوزه خدمات الکترونیک و لجستیک بار نیز شرکت با ارائه خدمات دیجیتال حمل بار در قالب اکوسیستم حمل بار ترکیبی ریل و جاده همچنین سرمایه‌گذاری در خدمات بارگیری و تخلیه در جهت تکمیل زنجیره تأمین لجستیک سهم عمده‌ای در حمل بارهای عمده و خرد بر عهده گرفته است.

توسعه و ارتقاء لُجستیک در بخش حمل و نقل از جمله نیازهای اصلی در بهبود خدمات و کاهش هزینه های جانبی حمل و نقل بوده که تا پیش از ایجاد شرکت به طور مشخص در میان توانمندی‌های داخلی مغفول واقع شده بود.

شرکت با بررسی و برنامه‌ریزی برای تامین این نیازمندی به حمل و نقل کالا پرداخت، تکاملی که علاوه بر رویکرد هوشمندانه‌اش متناسب با نیاز مشتری و نیز تکمیل زنجیره حمل و نقل ریلی بود.

در این راستا تأمین سایر زنجیره‌های لجستیک نظیر گمرک، بیمه، خدمات بانکی، ترخیص با تقویت شرکت تخصصی لجستیک در فرایند خدمات‌رسانی قرار گرفت. اکنون این آمادگی وجود دارد که از زمان ترخیص تا تحویل کالاهایی که بتوان آن‌ها را در بخش ریلی حمل و نقل کرد خدمت‌رسانی به مشتریان انجام شود.

کوتاه سخن آنکه زنجیره ریلی گروه مپنا در فرآیند تکاملی خود ضمن تامین نیازهای داخلی زنجیره توسط شرکت‌های هشتگانه این توانایی را دارد تا نیازهای دیگر شرکت‌های مپنا را نیز پاسخگو باشد و به همین دلیل می‌توان آن را قلب ریلی مپنا قلمداد کرد که مانند یک اکوسیستم هوشمند بخش‌های مختلف مورد نیاز خود را توسعه داده است تا در افق چشم انداز خود و در بخش باری به سهم 30 درصدی از حمل و نقل کشور برسد.